Salgın temalı filmlerin bende her zaman ayrı bir yeri olmuştur. Belki bunun nedeni, bu tür filmlerin yalnızca bir felaketi anlatmaması, aynı zamanda insanın en temel duygularını da ortaya çıkarmasıdır. Düzenin bir anda bozulduğu, insanların alıştıkları hayatı birkaç saat içinde kaybettiği ve hayatta kalmanın tek amaç haline geldiği hikayeler bana her zaman ilgi çekici gelmiştir. Bir virüsün ya da bilinmeyen bir salgının yalnızca şehirleri değil, insanların karakterlerini de değiştirdiğini görmek sinemanın en etkileyici yönlerinden biridir. Bu yüzden yıllardır farklı salgın filmleri izlemeye devam ediyorum. Aralarında başarılı yapımlar olduğu kadar beklentimin altında kalanlar da oldu. Bugün ki filmimiz ise Dünya Savaşı Z.
2013 yılında vizyona giren film, ilk bakışta klasik bir zombi filmi gibi görünebilir. Fakat izlemeye başladığınızda bunun çok daha büyük bir hikaye anlattığını fark ediyorsunuz. Yönetmen Marc Forster, aksiyonu yalnızca korku unsuru olarak kullanmıyor; aynı zamanda dünyanın nasıl birkaç gün içinde tanınmaz hale gelebileceğini de gösteriyor. Film, Max Brooks’un aynı adlı romanından ilham alsa da birebir uyarlama olmayı tercih etmiyor ve kendi anlatımını oluşturuyor. Bu da onu romanı okuyanlar için ayrı, filmi ilk kez izleyenler için ayrı bir deneyim haline getiriyor.
Filmin merkezinde Gerry Lane karakteri bulunuyor. Brad Pitt’in hayat verdiği Gerry, eski bir Birleşmiş Milletler araştırmacısıdır. Ailesiyle birlikte sıradan bir gün geçirirken dünyanın birkaç dakika içinde tamamen değiştiğine tanıklık eder. Trafikte başlayan küçük bir kargaşa kısa sürede kontrol edilemeyen bir felakete dönüşür. İnsanlar bilinmeyen bir enfeksiyon nedeniyle saniyeler içinde saldırgan yaratıklara dönüşmeye başlar. Şehirler çöker, iletişim ağları kopar ve güvenli olduğu düşünülen hiçbir yer güvenli kalmaz. Gerry ise bir yandan eşini ve çocuklarını korumaya çalışırken diğer yandan insanlığı kurtarabilecek ipuçlarını bulmak için yeniden görev almak zorunda kalır.
Filmin en güçlü yönlerinden biri de Gerry Lane karakterinin alışılmış aksiyon kahramanlarından farklı olmasıdır. O, eline silah alıp önüne çıkan herkesi etkisiz hale getiren yenilmez bir karakter değildir. En büyük gücü gözlem yapabilmesi ve olaylar arasında bağlantı kurabilmesidir. Salgının nasıl yayıldığını anlamaya çalışırken sürekli düşünür, risk alır ve bazen yalnızca birkaç saniyelik bir gözlemi milyonlarca insanın kaderini değiştirecek bir ipucuna dönüştürür. Bu nedenle karakter bana her izleyişimde daha gerçekçi geliyor. Çünkü olağanüstü fiziksel yetenekleriyle değil, mantığıyla öne çıkıyor.
Film boyunca Gerry’nin yolu dünyanın farklı bölgelerine düşüyor. Güney Kore’den İsrail’e, oradan Dünya Sağlık Örgütü’nün araştırma merkezlerine uzanan bu yolculuk, hikayeye sürekli yeni bir dinamizm katıyor. Tek bir şehirde geçen salgın filmlerinin aksine Dünya Savaşı Z, felaketin küresel boyutunu hissettirmeyi başarıyor. Her ülkenin aynı tehdide farklı yöntemlerle karşılık vermesi de filmin en dikkat çekici ayrıntılarından biri. Böylece izleyici yalnızca bireysel bir hayatta kalma hikayesi değil, tüm insanlığın ortak mücadelesini izliyor.
Filmin yalnızca aksiyon tarafına odaklanmak da haksızlık olur. Asıl etkileyici olan, insanların kriz anlarında nasıl değiştiğini göstermesidir. Bazıları korkunun etkisiyle bencilleşirken bazıları hiç tanımadığı insanlar için hayatını riske atabiliyor. Düzen ortadan kalktığında geriye gerçekten kim olduğumuz kalıyor. İşte Dünya Savaşı Z‘yi benim gözümde özel yapan nokta da tam olarak bu. Film, salgını yalnızca korku yaratmak için değil, insan doğasını sorgulamak için de kullanıyor.
Brad Pitt’in performansının filmin başarısında büyük pay sahibi olduğunu düşünüyorum. Gerry Lane karakterini abartılı kahramanlık gösterileriyle değil, sakinliği ve kararlılığıyla canlandırıyor. Sürekli bağıran, öfkesini kontrol edemeyen ya da tek başına ordulara meydan okuyan bir karakter izlemiyoruz. Onun yerine, baskı altında doğru karar vermeye çalışan sıradan bir insan görüyoruz. Bu da filmi daha inandırıcı hale getiriyor.
Pandemi sonrası dönemde bu filmi yeniden izlemek ise bambaşka bir deneyim sunuyor. Gerçek hayatta küresel bir salgının toplumları nasıl etkileyebileceğini gördükten sonra filmde anlatılan birçok ayrıntı eskisine göre daha anlamlı geliyor. Elbette Dünya Savaşı Z tamamen kurgu bir yapım ancak insanların panik anındaki davranışları, bilgi kirliliği, belirsizlik korkusu ve güvenli bir yer bulma çabası bugün bile izleyiciye tanıdık geliyor.
Dünya Savaşı Z, benim için yalnızca başarılı bir zombi filmi değil; temposu, atmosferi, karakterleri ve anlattığı küresel felaket hissiyle yıllar geçse de değerini kaybetmeyen bir yapım. Eğer salgın temalı filmleri seviyorsanız ve uzun zamandır yeniden izlemeyi düşünüyorsanız, bu film hala türünün en güçlü örneklerinden biri olmayı sürdürüyor. Aradan geçen on yılı aşkın zamana rağmen aynı heyecanı yaşatabiliyorsa, bunu yalnızca büyük bütçesine değil, sağlam senaryosuna ve izleyiciyi ilk dakikadan son ana kadar hikayenin içinde tutabilmesine borçlu.
0 Comments